ABBA is terug, alles komt goed

 Op 2 september 2021 om even voor zeven Nederlandse tijd moet de planeet aarde, gezien vanuit de ruimte, een warme lichtgevende gloed om zich heen hebben gehad vanwege de enorme golf positieve energie die wereldwijd werd 'gestreamd'. Vanaf dat moment was de wereld twee gloednieuwe ABBA-nummers rijker én de wetenschap dat er 5 november een nieuw album aankomt: VOYAGE. 

De kers op de taart is een reeks concerten in Londen in 2022, niet écht, maar toch ook weer wél. Benny, Björn, Annifrid en Agnetha verschijnen ten tonele als 'Abba-tars' (avatars) met een live spelende band. Het zijn mooie vooruitzichten voor Abba-fans, maar ook als je (nog) niks met Abba had, dan is dit je kans! 

Bijna 40 jaren zijn voorbij gegaan sinds Abba's allerlaatste single 'Under Attack' uit 1982. Ik herinner het me nog goed. Dikke tranen biggelden over mijn wangen toen de videoclip was afgelopen. Dat liedje is onlosmakelijk verbonden met het afsluiten van een onbezorgde jeugd. Een jeugd waarin muziek de rode draad is geweest. Abba heeft de soundtracks van vele miljoenen levens bepaald.

Ik was nog een piepklein ukkie toen Abba de eerste hits scoorde. Ik herinner me nog de blije spanning toen ik bij wijze van grote uitzondering langer mocht opblijven toen Abba in 1974 aan het Eurovisiesongfestival meedeed - en won! 

In de jaren daarna stond er altijd wel een hit van Abba in de hitparade. We keken naar Toppop met een bakje chips op schoot en een glaasje ranja. Het grote mensen- journaal kon ons niet deren en dankzij de muziek ging de grote boze wereld grotendeels aan ons voorbij. 

De liedjes zijn warme herinneringen geworden aan een lang vervlogen tijd, toen iedereen van wie je hield er nog was. Er zijn ook bittere herinneringen, dat hoort bij het leven. In de zomer van '76 keek ik naar 'Dancing Queen' op tv: het bekende optreden voor het Zweedse koningspaar, waarbij de leden van Abba in historische kostuums waren uitgedost. Op datzelfde moment kregen mijn ouders bericht dat mijn beste schoolvriendje was overleden. Als ik 'Dancing Queen' hoor, denk ik aan hem. Zo ging het ook met 'I have a dream' dat op de crematie van een familielid werd gedraaid. Of met 'One of us' dat me herinnert aan de tijd dat mijn oma overleed. 

Gelukkig overheersen de mooie herinneringen. De LP Voulez-Vous die ik van pa kreeg en die ik zodanig grijsgedraaid had, dat het een wonder was dat er überhaupt nog geluid uitkwam. Ik kan zelfs nu de songteksten nog van A tot Z meezingen (jawel, van elk nummer!). Of 'Fernando', dat herinnert aan de warme zomer waarin ik op mijn spiksplinternieuwe meisjesfiets de buurt onveilig maakte. Ik denk ook aan het denkbeeldige flitsende discopodium (compleet met schitterende discobal) op mijn kamer waarop ik voor een eveneens denkbeeldig miljoenenpubliek optrad. Uiteraard zong ik alle Abba-hits loepzuiver (ahum) in mijn haarborstel, van 'Waterloo' tot 'Super Trouper'. 

In de afgelopen 40 jaar bleef de Abba-muziek onveranderd die rode draad in mijn leven. Tijdreizen door middel van muziek geeft soms troost. Van tijd tot tijd luister ik naar Abba, vooral als het leven tegenzit en ik naar vroeger terugverlang. Gisteren kwam daar een nieuw hoofdstuk bij. Toen zat ik wederom met dikke tranen voor de (YouTube-)buis tijdens de livestream waarin de twee nieuwe singles werden gepresenteerd. Ik was niet de enige: miljoenen generatiegenoten van over de hele wereld bleken vergelijkbare emoties te hebben. Blijdschap, melancholie, heimwee naar je jeugd... Het zijn universele gevoelens. Misschien is dat wel het geheim van Abba's muziek. 

Met de nieuwe Abba-muziek hebben we een stukje jeugd teruggekregen. De melodieuze ballad 'I still have faith in you' heeft een  positief geladen tekst die hoogstwaarschijnlijk op de Abba-leden zelf slaat. De tweede single 'Don't shut me down' raakte me vol in het hart. Niet alleen vanwege de herkenbare Abba-sound, die terug is in vol ornaat. Het lied heeft een mooie boodschap die tot nadenken stemt, over persoonlijke groei en verandering, over jezelf openstellen voor de ander.

I'm Not The One You Knew

I'm Now And Then Combined

And I'm Asking You To Have An Open Mind Now

Vroeger hoorde je voortdurend: "De jeugd heeft de toekomst". Als ik denk aan de staat waarin deze wereld momenteel verkeert en hoe mensen met elkaar omgaan, dan is het moeilijk te bevatten dat mijn generatiegenoten er zo'n puinhoop van hebben gemaakt. De machthebbers van nu zijn ooit ook jong geweest. What the hell is er misgegaan? 

Enfin, Abba is terug! Alles komt goed.

©Anneke van de Casteele

OOGJES DICHT EN SNAVELTJES TOE

Op 29 september 1968 werd de allereerste aflevering van De Fabeltjeskrant op TV uitgezonden. Mijn zwangere moeder was direct fan en kon niet wachten tot ik geboren zou worden, maar ze moest toch nog even een paar maandjes geduld hebben. Tja, all good things come to those who wait, maar dan heb je ook iets. 😉

Mijn eerste indrukken van deze wereld werden vrolijk gekleurd door een bonte verzameling multiculturele fabelwezens aan de muur, in mijn wiegje, op het badje en om mijn (toen nog) milieuvriendelijk katoen-geluierde babybilletjes. Zoef de Haas, Juffrouw Ooievaar, Juffrouw Mier, Lowieke de Vos, Bor de Wolf, Ed en Willem Bever en natuurlijk Meneer de Uil: ze waren allen getuige van mijn komst op deze aardkloot.

Mijn moeder was normaliter totaal ongevoelig voor marketing en merchandise, behalve waar het de Fabeltjeskrant betrof. Je kon het zo gek niet bedenken of ze 'verwende' mij ermee: handdoekjes, slabbetjes, wanddecoraties, knuffels, bordjes, bekertjes en andere goedbedoelde prullaria. Je kunt je voorstellen dat ik dan ook dolgelukkig was met de eindeloze herhalingen in de daaropvolgende halve eeuw en een al-heel-lang-niet-meer-zwangere moeder die om de zoveel tijd met een Fabeltjeskrantboekje of een mok met Meneer de Uil erop kwam aanzetten. "Voor jou. Jeugdsentiment! Leuk he? Later ben je er vast blij mee."

Maar de warmste herinnering koester ik toch aan het moment waarop ik elke avond om zeven uur op moeders schoot voor de kijkbuis zat. Met natte haartjes van het badderen, Johnson's babylotion nog achter mijn oren en lekker  warm weggedoken in mijn Fabeltjeskrantpyjama. En na de dagelijkse avonturen uit het Grote Dierenbos gaf Meneer de Uil mij met een knipoog te kennen dat ik mijn snavel moest houden en naar mijn warme nestje moest (wat ik toen nog uiterst braaf en gehoorzaam deed). Dat waren nog eens tijden..

Ik neem nog maar eens een slok chocomel uit mijn Meneer de Uil mok en bekijk de allereerste aflevering van de Fabeltjeskrant op YouTube. Jeugdsentiment. Bedankt, mam. Ik ben er blij mee.

©Anneke van de Casteele

DE HERFSTTAFEL - kort verhaal

BONK! Met een harde klap wordt een verdwaalde tak tegen mijn slaapkamerraam geslingerd, mij meedogenloos wekkend uit een veel te aangename droom. Ik slof naar het raam en werp een blik op het novembergeweld dat zich in alle hevigheid in mijn doorgaans nogal ‘dooie’ straat afspeelt. Duizenden bladeren voeren een strijd op leven en dood met de wind, die hen wreed de laan uit probeert te sturen. 

Bruin en goud gaan elkaar te lijf. En rood bemoeit zich er ook al mee. Ontelbare slachtoffers worden zonder pardon in grote plassen en modderpoelen gemikt, waar ze voorlopig nog wel een tijdje zullen bivakkeren. Ondanks hun luide protest worden de bomen in de straat ontdaan van hun takken, die machteloos moeten toezien hoe hun bewoners een kopje kleiner worden gemaakt.

Aan de overkant loopt met haastige tred een doorweekte man van middelbare leeftijd met gekromde rug, diep weggedoken in een reeds lang uit de mode geraakte grijze regenjas en een bijpassende sjaal. Met zijn linkerhand houdt hij krampachtig zijn hoed vast en in zijn rechterhand houdt hij een riem omklemd met daaraan een minstens zo doorweekte sloeber van een hond. Zo nu en dan maakt de man noodgedwongen een hink-stap-sprong in een vergeefse poging om afgevallen takken te ontwijken. De hond loopt er netjes omheen.

Morgen zal naar alle waarschijnlijkheid het slagveld ontruimd worden door gepensioneerde buurmannen die met hun ronkende bladblazers al menige ravage driftig te lijf zijn gegaan. Dan is er geen onderscheid meer tussen goud, bruin of rood en wordt alles op keurige hoopjes geblazen, waarna de echtgenotes van de bladblazende buurmannen de hopen slachtoffers met raspende harken en schurende bezems in de groencontainers deponeren. Zo is het altijd gegaan en zo zal het morgen ook weer gaan.

Ik onttrek mij aan het herfstgeweld buiten en kruip knus terug onder mijn veilige, warme dekbed. Beelden van vroeger die bij ‘knus’ en ‘veilig’ horen, verschijnen in mijn hoofd. 

Op de ene hoek van de straat waar mijn oma woonde, stond een enorme (en enorm oude) kastanjeboom. Op de andere hoek stond een dikke eik over wiens wortels je struikelde als je niet oplette. Elk jaar was het feest als beide bomen nietsvermoedende voorbijgangers bekogelden met stekelige bolsters, glimmende kastanjes en eikelmannetjes met hoedjes op. Het was de kunst om zoveel mogelijk mooie, diepbruin glanzende kastanjes en eikeltjes in mandjes te verzamelen. Ook werden mooie herfstbladeren bijeen gesprokkeld, het liefst gouden, maar mooi rood was ook niet lelijk.

Bij oma werd de oogst dan op kranten uitgestort en nauwkeurig beoordeeld, onder het genot van een beker warme chocolademelk (de échte, van oma, niet uit zo'n kartonnen pakje!) en speculaasbrokken. De mooiste exemplaren werden op een rijtje uitgestald, de rest verdween in oma’s gegalvaniseerde metalen vuilnisbak (veel duurzamer dan de kunststof kliko’s van tegenwoordig en je kon ook zo heerlijk erop trommelen). Met de crème de la crème van de oogst hadden wij grootse plannen.

Behalve chocolademelk kwam er ook een pot knutsellijm van de Hema op tafel, vergezeld van restjes wol en verf. Vader moest zijn luciferdoosjes (met inhoud) inleveren en dan kon het jaarlijks terugkerend herfstritueel beginnen.

Onder het deskundig wakend oog van zowel moeder als oma werden fabelachtige ‘herfstwezentjes’ geschapen: kleine mannetjes en beestjes die op oma’s herfsttafel een nieuw leven kregen in luxe met wol en kralen gedecoreerde huisjes van karton en met tuintjes vol felgekleurde herfstbladeren. Af en toe verloor een herfstwezentje een arm of been, maar we hadden luciferhoutjes in overvloed, dus er werd altijd snel eerste hulp verleend.

Je kon uren spelen met het herfstdorp bij oma. Als het tijd werd om de kerstboom binnen te halen, ruimde oma de herfsttafel pas op. Dan was er wéér warme chocolademelk, maar dan met kerstkransjes.

In mijn saaie straat staat geen weelderige kastanjeboom. Wel zijn er eikels in overvloed. Alleen hebben ze tegenwoordig allemaal een bladblazer.

© Anneke van de Casteele